2026-05-29
«Бүүдийсэн хараа»-ны цаана нуугдаж буй өвчин болох болор цайх өвчний талаарх зөв ойлголт - Каннын Асан эмнэлгийн Нүдний тасгийн профессор Чой Гён Жүн
Нас ахих тусам хараа муудах нь болор цайх өвчний шинж тэмдэг байж болно. Болор цайх өвчний шинж тэмдэг, эмчилгээ болон урьдчилан сэргийлэх аргуудын талаар мэргэжлийн эмч зөвлөж байна.

Нас ахих тусам хараанд өөрчлөлт орж байна уу, магадгүй энэ нь болор цайх өвчин юм биш биз?🤔
Нас ахих тусам хараа өмнөх шигээ байхаа больсныг мэдэрдэг хүмүүс олон байдаг. Үүнийг зүгээр л нүдний шилээ солих асуудал гэж бодоход амархан боловч, үүний цаана болор цайх өвчин нуугдаж байх тохиолдол элбэг. Болор цайх өвчин нь нүдний доторх тунгалаг болор бүрхэг болж, хараа бүдгэрдэг өвчин бөгөөд яг л цантсан шилээр юм харж байгаа мэт бүрхэг харагддаг онцлогтой. Болор цайх өвчин нь аажмаар даамжирдаг тул хүн өөрөө «нүд бүүдийж байна, нүдний шил зүүсэн ч тод харагдахгүй байна» гэж мэдрэх үед аль хэдийн тодорхой хэмжээнд даамжирсан байх нь элбэг байдаг. Хэн бүхэнд тохиолдож болох түгээмэл өвчин. Ихэнх болор цайх өвчин нь насжилттай холбоотой дегенератив өөрчлөлт байдаг. Гэвч залуу үеийнхэнд ч тохиолдож болно. Гэмтэл, чихрийн шижин, атопи, стероид удаан хугацаагаар хэрэглэх, удамшлын хүчин зүйл зэрэг нь шалтгаан болж болох бөгөөд ховор тохиолдолд төрөлхийн болор цайх өвчин ч байдаг. Ухаалаг утас эсвэл компьютер ашиглах нь шууд шалтгаан биш боловч удаан хугацаагаар ашигласнаас үүдэлтэй нүдний ядаргаа, хуурайшилт нь хараа муудах явцыг дордуулж болзошгүй. Ийм таагүй мэдрэмжээс болж нүдний үзлэгт орох нь өвчнийг эрт илрүүлэх нэгэн боломж болдог. Болор цайх өвчний эхний шинж тэмдэг ингэж эхэлдэг. Болор цайх өвчин аажмаар даамжирч, хараа бүдгэрэх, юм хоёрлож харагдах, өнгө бүдгэрч харагдах зэрэг шинж тэмдэг илэрдэг. Нарны гэрэл эсвэл машины гэрэл зэрэг хурц гэрэлд нүд хэт гялбах, шөнийн цагт жолоо барихад хүндрэлтэй болох тохиолдол ч бий. Нүдний шилээ байнга сольсон ч хараа сэргэхгүй бол нүдний эмчид хандах шаардлагатай. Ялангуяа 60-аас дээш насныхан ямар нэгэн шинж тэмдэг илрээгүй байсан ч тогтмол үзлэгт хамрагдахыг зөвлөж байна.
Бусад нүдний өвчинтэй андуурахад хялбар байдаг шалтгаан. Болор цайх өвчин нь насны хараа муудалт, шар толбоны дегенераци, нүдний даралт, чихрийн шижингийн гаралтай торлог бүрхэвчийн эмгэг зэрэг өвчнүүдтэй төстэй шинж тэмдэгтэй байдаг. Насны хараа муудалт нь ойрын бичиг үсэг бүдгэрдэг онцлогтой бол, шар толбоны дегенераци нь харааны төв хэсэг муруйж эсвэл харлаж харагддаг. Гэвч эдгээр ялгааг өвчтөн өөрөө оношлоход хэцүү байдаг тул мэргэжлийн нүдний эмчийн үзлэг шаардлагатай. Өвчтөнүүд зөвхөн өөрийн дүгнэлтээр болор цайх өвчин гэж бодоод нүдний үзлэгийг хойшлуулбал, бусад илүү ноцтой өвчний оношилгоог алдах аюултай тул нүдний нарийн мэргэжлийн эмчид үзүүлэх нь чухал юм. Эмнээс илүү мэс засал. Одоогийн байдлаар болор цайх өвчнийг бүрэн эмчлэх эм бэлдмэл байхгүй байна. Хэрэв хараа муудаж амьдралд саад учруулахуйц хэмжээнд хүрсэн бол мэс засал нь цорын ганц эмчилгээний арга юм. Зарим тохиолдолд болор цайх өвчин даамжирснаар нүдний даралт ихсэх цочмог хэлбэрийг үүсгэж болзошгүй тул шинж тэмдэг хүндэрвэл цаг алдалгүй мэс засал хийлгэхээр шийдэх хэрэгтэй. Болор цайх өвчний мэс засал нь хэсгийн мэдээ алдуулалтын дор хийгддэг бөгөөд ихэнхдээ өвдөлт бараг мэдрэгддэггүй. Мэс заслын хугацаа 10-20 минут орчим богино бөгөөд ерөнхийдөө тухайн өдөртөө эмнэлгээс гарах боломжтой. Өмнө нь зүсэлтийн хэмжээ том байсан бол одоо үед бичил зүсэлтээр хийдэг болсон тул нөхөн сэргэлт хурдан, гаж нөлөө багатай. Гэвч хэсгийн мэдээ алдуулалтад хамтран ажиллахад хүндрэлтэй насанд хүрээгүй хүүхэд эсвэл хаалттай орчноос айх эмгэгтэй өвчтөнүүдийн хувьд ерөнхий мэдээ алдуулалтын дор мэс засал хийх тохиолдол ч бий. Хэрэв нүдний өөр өвчин байхгүй бол мэс заслын дараах хараа сэргэх магадлал маш өндөр байдаг. Сүүлийн үед насны хараа муудалтыг засах боломжтой олон фокуст хиймэл болор сонгох боломжтой болсон тул хувь хүний нөхцөл байдлаас шалтгаалан хараа сайжруулах үр нөлөөг нэмэгдүүлэх боломжтой.
Урьдчилан сэргийлэх арга ба амьдралын хэвшил. Болор цайх өвчнөөс бүрэн урьдчилан сэргийлэх боломжгүй ч явцыг нь удаашруулах аргууд байдаг. Хэт ягаан туяанаас хамгаалах (нарны шил зүүх), тамхинаас гарах, цусан дахь саахар болон цусны даралтыг хянах, стероид удаан хугацаагаар хэрэглэхээс зайлсхийх, нүдний тогтмол үзлэгт хамрагдах. Ялангуяа чихрийн шижинтэй эсвэл стероид удаан хугацаагаар хэрэглэж байгаа бол эрт оношлох, тохиромжтой цагт мэс засал хийлгэх нь хараагаа хамгаалах хамгийн шилдэг арга юм.
Каннын Асан эмнэлгийн Нүдний тасгийн профессор Чой Гён Жүн: «Болор цайх өвчин түгээмэл боловч үл тоомсорловол хараагаа алдах аюултай. Тогтмол үзлэг болон эрт үеийн эмчилгээгээр нүдний эрүүл мэндээ хамгаалаарай.» – Каннын Асан эмнэлгийн Нүдний тасгийн профессор Чой Гён Жүн -





