[Bác sĩ thông minh] Chỉ số PSA cao trong khám sức khỏe không phải lúc nào cũng là ung thư! Thứ tự rất quan trọng! | Kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt PSA

Hỏi: PSA là gì?

Đáp: PSA là viết tắt của «kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt», là một loại protein được sản xuất đặc biệt ở tuyến tiền liệt.

Chúng ta xem xét lượng protein này có trong một giọt máu bằng con số, và nếu trên 3ng/mL thì sẽ xem xét kỹ hơn.

Nhiều người lo lắng ngay khi chỉ số vượt quá 3, nhưng PSA có thể tăng vì nhiều lý do khác ngoài ung thư.

Hỏi: Nguyên nhân tăng PSA là gì?

Đáp: Có ba nguyên nhân chính gây tăng PSA được các hướng dẫn quốc tế chính thức công nhận.

Thứ nhất là phì đại tuyến tiền liệt, thứ hai là viêm tuyến tiền liệt hoặc nhiễm trùng đường tiết niệu, và thứ ba là các thủ thuật can thiệp bằng dụng cụ như sinh thiết, nội soi bàng quang, hoặc đặt ống thông tiểu.

Ngoài ra, xuất tinh trong vòng 48 giờ cũng được thêm vào, nhưng quan điểm về vấn đề này có hơi khác nhau tùy theo từng hướng dẫn.

Hỏi: Nếu chỉ số PSA vượt quá 3 trong khám sức khỏe thì phải làm gì?

Đáp: Việc đầu tiên cần làm là lấy máu lại và xét nghiệm lại sau 2-4 tuần, với ba điều kiện sau:

Thứ nhất, tránh xuất tinh trong vòng 48 giờ. Thứ hai, nếu bạn bị nhiễm trùng đường tiết niệu, hãy xét nghiệm lại sau khi điều trị xong.

Thứ ba, nếu gần đây có các thủ thuật can thiệp bằng dụng cụ như nội soi bàng quang, đặt ống thông tiểu, hoặc sinh thiết tuyến tiền liệt, tốt nhất nên để đủ thời gian.

Thực tế, chỉ cần xét nghiệm lại, khoảng 25% trong số những người có chỉ số từ 4-10 sẽ trở về mức bình thường.

Hỏi: Nếu đã tuân thủ cả ba điều kiện để xét nghiệm lại mà chỉ số vẫn cao thì sao?

Đáp: Trước đây, chúng tôi thường tiến hành sinh thiết ngay. Tuy nhiên, các hướng dẫn quốc tế gần đây đã thay đổi.

Hiện nay, tiêu chuẩn mới là chụp MRI tuyến tiền liệt trước khi sinh thiết.

MRI sẽ chấm điểm PI-RADS cho các vùng nghi ngờ.

Có từ 1 đến 5 điểm, nếu từ 3 điểm trở lên, chúng tôi sẽ tiến hành sinh thiết mục tiêu vào vùng đó.

Chúng tôi cũng thực hiện sinh thiết theo phương pháp truyền thống, bao gồm cả những vùng được thấy trên MRI.

Vì MRI cũng có giới hạn trong việc đọc kết quả và một số loại ung thư không hiển thị trên hình ảnh, nên việc kết hợp cả hai phương pháp là

phương pháp tiêu chuẩn nhất trên toàn cầu.

Hỏi: Chụp MRI tuyến tiền liệt... có thể thực hiện ở địa phương không?

Đáp: Chụp MRI tuyến tiền liệt là một xét nghiệm thường quy tại khoa Tiết niệu của các bệnh viện đa khoa tuyến trên,

và tại Bệnh viện Gangneung Asan của chúng tôi, các chuyên gia khoa Tiết niệu và khoa Chẩn đoán hình ảnh cùng đọc kết quả để quyết định có cần sinh thiết hay không.

Đây là điều mà nhiều người lo lắng, nhưng những người ở khu vực Yeongdong không cần phải đến Seoul để chụp MRI.

Hãy nhớ ba điều này!

Thứ nhất, chỉ số PSA cao một lần không có nghĩa là ung thư tuyến tiền liệt ngay lập tức.

Thứ hai, tiến hành xét nghiệm lại PSA sau 2-4 tuần theo các điều kiện đã nêu.

Thứ ba, nếu chỉ số vẫn cao sau khi xét nghiệm lại, hãy chụp MRI trước, sau đó nếu cần, tiến hành các xét nghiệm chuyên sâu bao gồm sinh thiết mục tiêu.

Đừng tự mình tìm kiếm thông tin trên mạng và lo lắng, hãy tham khảo ý kiến của bác sĩ chuyên khoa tại khoa Tiết niệu gần nhất.

Chỉ cần kiểm tra theo đúng thứ tự, bạn có thể giảm bớt những lo lắng không cần thiết và những xét nghiệm không cần thiết.

Câu hỏi thường gặp

Nếu chỉ số PSA trong kiểm tra sức khỏe từ 3 trở lên, có phải chắc chắn là ung thư tuyến tiền liệt không?

Không phải vậy. Chỉ số PSA (kháng nguyên đặc hiệu tuyến tiền liệt) có thể tăng lên vì nhiều lý do khác ngoài ung thư tuyến tiền liệt, chẳng hạn như phì đại tuyến tiền liệt lành tính, viêm tuyến tiền liệt, nhiễm trùng đường tiết niệu, hoặc thậm chí do các thao tác dụng cụ như nội soi bàng quang. Do đó, bạn không cần phải lo lắng ngay lập tức về ung thư chỉ vì chỉ số cao.

Điều đầu tiên tôi nên làm nếu chỉ số PSA cao là gì?

Điều đầu tiên bạn nên làm là xét nghiệm lại bằng cách lấy máu lần nữa sau 2-4 tuần. Trước khi xét nghiệm lại, hãy tránh xuất tinh trong vòng 48 giờ, hoàn tất điều trị nếu bạn bị nhiễm trùng đường tiết niệu, và dành đủ thời gian nếu bạn đã thực hiện bất kỳ thủ thuật dụng cụ nào. Thực tế, khoảng 25% các lần xét nghiệm lại cho thấy chỉ số PSA bình thường.

Nếu chỉ số PSA vẫn cao sau khi xét nghiệm lại, tôi có phải sinh thiết ngay lập tức không?

Không, không phải ngay lập tức. Theo các hướng dẫn quốc tế gần đây, việc chụp MRI tuyến tiền liệt trước khi sinh thiết là tiêu chuẩn. MRI sẽ chấm điểm các khu vực đáng ngờ, và nếu điểm số từ 3 trở lên, sinh thiết mục tiêu vào khu vực đó sẽ được thực hiện cùng với phương pháp sinh thiết truyền thống.

Chụp MRI tuyến tiền liệt chỉ có ở các bệnh viện lớn ở Seoul thôi sao?

Không, không phải vậy. Chụp MRI tuyến tiền liệt là một xét nghiệm thường quy được thực hiện tại các khoa tiết niệu ở các bệnh viện tuyến trên. Các bệnh viện tuyến trên ở khu vực như Bệnh viện Gangneung Asan cũng có các chuyên gia tiết niệu và chẩn đoán hình ảnh cùng nhau đọc kết quả, vì vậy bạn không nhất thiết phải đến Seoul để có được xét nghiệm và chẩn đoán chính xác.